Ορισμός της πνευμονίας
Η πνευμονία είναι η οξεία μόλυνση του αναπνευστικού συστήματος που επηρεάζει τον πνεύμονα. Ο πνεύμονας αποτελείται από μικρούς σάκους που ονομάζονται κυψελίδες, οι οποίες φυσιολογικά γεμίζουν από αέρα όταν αναπνέουμε και λαμβάνουν μέρος στην ανταλλαγή του διοξειδίου του άνθρακος με το οξυγόνο.Όταν κάποιος έχει πνευμονία, οι κυψελίδες γεμίζουν από πύο και υγρό το οποίο δυσκολεύει την αναπνοή και μειώνει την πρόσληψη οξυγόνου.
Στατιστικά στοιχεία
Η πνευμονία αποτελεί τη μεγαλύτερη λοιμώδη αιτία θανάτου στα παιδιά παγκοσμίως. Το 2019, η νόσος στοίχισε τη ζωή σε 740.180 παιδιά κάτω των 6 ετών, αντιπροσωπεύοντας το 14% όλων των παιδικών θανάτων (WHO). Σύμφωνα με τη UNICEF, η τραγική αυτή πραγματικότητα μεταφράζεται σε έναν θάνατο παιδιού από πνευμονία κάθε 43 δευτερόλεπτα.
Μετάδοση και αιτίες
Τα μικρόβια που προκαλούν πνευμονία μεταδίδονται με σταγονίδια από άρρωστα άτομαπου φέρουν τα μικρόβια στο στόμα,στο λαιμό και στη μύτη τους όταν βήχουν και φτερνίζονται.
Ποιοι παράγοντες προκαλούν την πνευμονία;
Συνήθως η πνευμονία προκαλείται από βακτήρια και ιούς και η διάρκεια της ποικίλει ανάλογα με τον νοσογόνο παράγοντα.
Αιτίες πνευμονίας
Βακτήρια
1.Στρεπτόκοκκος πνευμονίας
2.Μυκόπλασμα πνευμονίας
3.Στρεπτόκοκκος ομάδας Α
4.Σταφυλόκοκκος χρυσίζων
5.Bordetellaκοκκίτη
Ιοί
1.RSV(αναπνευστικός συγκοιτιακός ιός προκαλεί πνευμονία σε παιδιά κάτω των 5 χρονών)
2.Ιός της παραγρίπης
3.Ιοί της γρίπης
4.Αδενοϊοι
Μύκητες(πολύ σπάνια)
Παράγοντες κινδύνου
Παράγοντες κινδύνου της πνευμονίας
1.Αδύναμο ανοσοποιητικό σύστημα όπως τη λευχαιμία
2.Χρόνια προβλήματα υγείας(άσθμα, ινοκυστική νόσος,συγγενείς καρδιοπάθειες)
3.Παιδιά κάτω των 2 χρονών
4.Έκθεση στον καπνό από τσιγάρο
5.Παιδιά που φοιτούν σε δομές καθημερινής φροντίδας(βρεφοκομικοί σταθμοί και νηπιαγωγεία)
Συμπτώματα
Ποιά είναι τα συμπτώματα της πνευμονίας;
Η πνευμονία που προκαλείται από ιούς είναι ήπια σε σχέση με εκείνη που προκαλείται από βακτήρια.Συνήθως αρχίζει με συμπτώματα κοινού κρυολογήματος και σε μερικές μέρες σταδιακά χειροτερεύει
1.Πυρετός
2.Βήχας(στην αρχή ξηρός και μετά παραγωγικός με φλέγματα)
3.Ταχύπνοια(γρήγορη αναπνοή)
4.Αναπενυστική δυσχέρεια(χρήση επικουρικών(βοηθητικών) μυών,εισολκές→τα μεσοπλεύρια διαστήματα μπαίνουν προς τα μέσα
5.Συριγμός(κυρίως στις ιογενείς πνευμονίες)
6.Ρίγος
7.Πόνοι στο στήθος
8.Πόνος στην κοιλιά
9.Αναγουλα,εμετός και διάρροια
10.Κομμάρα
11.Ανορεξία
Διάγνωση
Πώς διαγιγνώσκεται η πνευμονία;
Καθώς δεν είναι δυνατόν να διαχωριστεί αξιόπιστα η βακτηριακή από την ιογενή λοίμωξη κυρίως σε μικρά παιδιά ,οι ακόλουθες εξετάσεις εκτός από την κλινική εξέταση επιβάλλονται:
1.Εξέταση αίματος
2.Ακτινογραφία θώρακος
3.Μέτρηση οξυγόνου στο αίμα
4.PCR(για ταυτοποίηση ιογενών λοιμώξεων)
Επιπλοκές και αντιμετώπιση
Συχνές επιπλοκές της πνευμονίας
1.Πλευριτικές συλλογές κυρίως στις βακτηριακές πνευμονίες(συλλογή υγρού στο υπεζωκοτικό διάστημα→χώρος μεταξύ του πνεύμονα και θωρακικού τοιχώματος)
2.Συψαιμία(συμβαίνει όταν το βακτήριο περάσει στο κυκλοφοριακό σύστημα)
Πότε θα επισκεφτείς τον γιατρό;
1.Όταν υπάρχει υψηλός πυρετός, ο οποίος δεν υποχωρεί με αντιπυρετικά
2.Δυνατός συνεχόμενος βήχας
3.Ταχύπνοια
4.Λήθαργος όταν η θερμοκρασία είναι χαμηλή
5.Κομμάρα και ανορεξία
6.Εμετοί και το παιδί σας δεν μπορεί να πάρει φάρμακα από το στόμα
Αντιμετώπιση και πρόληψη
Αντιμετώπιση
Α. Σε περίπτωση ιογενούς πνευμονίας
Δεν υπάρχει αποτελεσματική θεραπεία στην περίπτωση της ιογενούς πνευμονίας, η οποία υποχωρεί από μόνη της σε 7 μέρες.Συστήνεται μόνο συμπτωματική θεραπεία
1.Χορήγηση αυξημένων υγρών
2.Ελαφρύ διαιτολόγιο και ξεκούραση
3.Ατμοί κρύοι με υγραντήρα στο δωμάτιο του παιδιού
4.Αντιπυρετικά σε περίπτωση πυρετού
5.Θεραπεία με νεφελοποιητή(Νεφελοποιημένη σαλβουταμόλη σε περίπτωση απόφραξης των αεραγωγών)
6.Αντιβηχικό μόνο τότε όταν ο βήχας είναι πολύ ενοχλητικός στην καθημερινότητα του παιδιού
Β. Σε περίπτωση βακτηριακής πνευμονίας
1.Ενδεδειγμένο αντιβιοτικό(από το στόμα αν η κατάσταση του παιδιού δεν είναι σοβαρή).Στην στρεπτοκοκκική λοίμωξη η διάρκεια θεραπείας είναι 7-10 μέρες και στην σταφυλοκοκκική 21 μέρες.
2.Ενδοφλέβια υγρά(σε περίπτωση εμετών και χορήγηση ενδοφλέβιας αντιβίωσης)
3.Οξυγόνο(αν η οξυγόνωση στο αίμα είναι λιγότερη του 93%)
4.Θεραπεία με νεφελοποιητή(σαλβουταμόλη σε περίπτωση συριγμού)
5.Αντιπυρετική θεραπεία
Πρόληψη της πνευμονίας
1.Καλή υγιεινή(συχνό πλύσιμο των χεριών)
2.Ισορροπημένη και υγιεινή διατροφή
3.Κρατήστε το παιδί σας μακριά από ερεθιστικούς παράγοντες(καπνός από πούρα και τσιγάρα)
4.Κρατήστε τα παιδιά σας μακριά από άρρωστους
5.Ο καλύτερος τρόπος προστασίας των παιδιών από τη πνευμονία είναι εμβολιασμός(κατά του στρεπτόκοκκου πνευμονίας,αιμόφιλου ινφουένζα Β και κοκκίτη)
Σημαντικά σημεία
Σημαντικά σημεία
1.Οι θάνατοι από πνευμονία καταγράφουν 14% των σε παιδιά κάτω των 5 χρονών το 2019 παγκόσμια
2.Η πνευμονία προκαλείται από βακτήρια,ιούς και μύκητες
3.Η πνευμονία μπορεί να αποφευχθεί με τον εμβολιασμό,τη σωστή διατροφή και αντιμετώπιση περιβαλλοντικών παραγόντων.
4.Η πνευμονία που προκαλείται από βακτήριααντιμετωπίζεται με αντιβιοτικά.Δυστυχώς μόνο το ένα τρίτο των παιδιών με πνευμονία λαμβάνουν την αντιβίωση που χρειάζονται(WHO).
Πηγή
www.who.int Pneumonia in children
www.cedars_sinai.org Pneumonia in children
Επείγουσα παιδιατρική Γεώργιος Χ.Μπρουσουλης
www.nationwidechildren.orgPneumonia
kidshealth.org Pneumonia
www.unicef.org Pneumonia in children
www.chop.edn Pneumonia in children
Σημαντική σημείωση
Αυτό το άρθρο παρέχει γενικό εκπαιδευτικό περιεχόμενο. Δεν αντικαθιστά την επίσκεψη στον παιδίατρο ή την εξατομικευμένη ιατρική συμβουλή.
Χρειάζεστε βοήθεια τώρα;
Για επείγοντα συμπτώματα, δυσκολία στην αναπνοή, σοβαρή αντίδραση, μειωμένο επίπεδο συνείδησης ή ραγδαία επιδείνωση, αναζητήστε αμέσως επείγουσα ιατρική φροντίδα.



