Εισαγωγή στη λευχαιμία
Η λευχαιμία είναι η πιο συχνή μορφή καρκίνου στα παιδιά, αντιπροσωπεύοντας το 29% των περιστατικών σε παιδιά ηλικίας 0-14 ετών το 2018. Η λευχαιμία είναι καρκίνος των λευκών αιμοσφαιρίων. Τα λευκά αιμοσφαίρια καταπολεμούν τις λοιμώξεις και άλλες ασθένειες. Φυσιολογικά, αναπτύσσονται και πολλαπλασιάζονται οργανωμένα στον μυελό των οστών, ανάλογα με τις ανάγκες του οργανισμού.
Στην περίπτωση της λευχαιμίας, ο μυελός των οστών παράγει αυξημένη ποσότητα παθολογικών λευκών αιμοσφαιρίων, τα οποία δεν λειτουργούν κανονικά. Αυτή η υπερπαραγωγή ελαττωματικών λευκών αιμοσφαιρίων καταστέλλει την παραγωγή των φυσιολογικών αιμοσφαιρίων στον μυελό των οστών, όπως είναι τα ερυθρά αιμοσφαίρια, τα λευκά αιμοσφαίρια και τα αιμοπετάλια. Η καταστολή αυτή έχει ως αποτέλεσμα την αναιμία (λόγω χαμηλού αριθμού ερυθρών αιμοσφαιρίων και αιμοσφαιρίνης), αιμορραγικά συμπτώματα (λόγω χαμηλού αριθμού αιμοπεταλίων) και συχνές λοιμώξεις (λόγω του χαμηλού αριθμού φυσιολογικών λευκών αιμοσφαιρίων).
Μορφές λευχαιμίας
Μορφές λευχαιμίας
Υπάρχουν δύο μορφές της λευχαιμίας ανάλογα πόσο γρήγορα ο καρκίνος (λευχαιμία) αναπτύσσεται:
1.Οξεία:Εμφανίζεται άμεσα και αναπτύσσεται ραγδαία
2.Χρόνια:Εμφανίζεται σταδιακά και αναπτύσσεται αργά
Οι πλείστες λευχαιμίες στα παιδιά είναι οξείες.
Υπάρχουν πολλές μορφές λευχαιμίας στα παιδιά ανάλογα του τύπου των λευκών αιμοσφαιρίων που εμπλέκονται.
Οι πιο συχνές μορφές λευχαιμίας είναι:
1.Οξεία λεμφοβλαστική λευχαιμία(ΟΛΛ), η οποία προσβάλει τα λεμφοκύτταρα (είδος των λευκών αιμοσφαιρίων).Είναι η πιο συχνή μορφή σε παιδιά 1 μέχρι 10 χρονών.
2.Οξεία μυελογενής λευχαιμία(ΟΜΛ), η οποία προσβάλει τα βλαστοκύτταρα(ανώριμη μορφή των λευκών αιμοσφαιρίων).Είναι η πιο συχνή μορφή σε παιδιά κάτω των 2 χρονών και σε έφηβους.
Λιγότερο συχνές μορφές είναι:
3.Χρόνια μυεολογενήςλευχαιμια(ΧΜΛ), η οποία προσβάλει κυρίως εφήβους.
4.Η νεανική μυελομονοκυτταρική λευχαιμία(JMML),η οποία προσβάλει βρέφη και νήπιακάτω των 4 χρονών.Είναι πολύ σπάνια.
Αιτίες λευχαιμίας
Τι προκαλεί την λευχαιμία;
Η ακριβής αιτία της λευχαιμίας δεν είναι ακόμη γνωστή. Ωστόσο, φαίνεται να υπάρχει ένας συνδυασμός γενετικών και περιβαλλοντικών παραγόντων που συμβάλλουν στην ανάπτυξη της νόσου.
1.Μετάλλαξη του DNAστα λευκά αιμοσφαίρια
Μερικές μεταλλάξεις μεταδίδονται από τους γονείς στα παιδιά αλλά οι πλείστες μεταλλάξεις δεν κληρονομούνται αλλά εμφανίζονται τυχαία.
2.Έκθεση σε υψηλής έντασης ακτινοβολίας
Ραδιοθεραπεία
3.Μερικά φάρμακα που καταστέλλουν το ανοσοποιητικό σύστημα
Φάρμακα που χρησιμοποιούνται μετά την μεταμόσχευση οργάνων
4.Γενετικά προβλήματα υγείας
Όπως το σύνδρομο Down,Fanconiαναιμία,σύνδρομοL.Fraumeni
Συμπτώματα λευχαιμίας
Ποια είναι τα συμπτώματα της λευχαιμίας;
Τα συμπτώματα της λευχαιμίας προκύπτουν από την καταστολή της φυσιολογικής παραγωγής των αιμοσφαιρίων από τα ελαττωματικά λευχαιμικά (καρκινικά) κύτταρα
Α.Χαμηλός αριθμός λευκών αιμοσφαιρίων(συχνές και παρατεταμένες λοιμώξεις)
-πυρετός μερικές φορές χωρίς άλλα συμπτώματα
-κομμάρα
-πονόκοιλος
-νυχτερινή εφίδρωση
Β.Χαμηλός αριθμός των ερυθρών αιμοσφαιρίων(αναιμία)
-χλωμότης
-αδυναμία,κούραση
-λαχάνιασμα ενώ παίζει
-ανορεξία
-απώλεια βάρους
Γ.Χαμηλός αριθμός αιμοπεταλλίων(αιμορραγία)
-μώλωπες(δημιουργούνται πολύ εύκολα)
-πετέχειες(μικρές κόκκινες και μωβ κηλίδες στο δέρμα)
-συχνές αιμορραγίες από την μύτη
-παρατεταμένη αιμορραγία μετά από μικρό κόψιμο
Άλλα συμπτώματα είναι
-διογκωμένοι λεμφαδένες(τραχηλιακοί και βουβωνικοί)
-πόνος στα οστά και στις αρθρώσεις
Δ.Μερικές φορές η λευχαιμία μπορεί να εξαπλωθεί(κάνει μεταστάσεις)
Αν εξαπλωθεί στον εγκέφαλο τα συμπτώματα είναι:
-πονοκέφαλος
-σπασμοί
-προβλήματα όρασης
Αν εξαπλωθεί στους λεμφαδένες των πνευμόνων τα συμπτώματα είναι:
-δυσκολία στην αναπνοή
-πόνος στο στήθος
Διάγνωση και θεραπεία
Πώς διαγιγνώσκεται η λευχαιμία;
1.Καλό ιστορικό(ιατρικό και οικογενειακό)
2.Λεπτομερή ιατρική εξέταση(έλεγχος για διογκωμένους αδένες,διογκωμένο σπλήνα και συκώτι και σημεία αιμορραγίας)
3.Εξέταση αίματος(έλεγχος για αναιμία,θρομβοπενία και ελαττωματικά αιμοσφαίρια)
4.Βιοψία του μυελού των οστών
5.Εγκεφαλονωτιαία παρακέντηση(έλεγχος για μετάσταση στον εγκέφαλο)
6.Γενετικός έλεγχος
Πώς θεραπεύεται η λευχαιμία
Η θεραπεία εξαρτάται από:
-την ηλικία του παιδιού και την γενική του κατάσταση
-την μορφή της λευχαιμίας
-την εξάπλωση της λευχαιμίας σε άλλα όργανα
Κοινές θεραπείες για αντιμετώπιση της λευχαιμίας είναι:
1.Χημειοθεραπεία
Φαρμακευτική αγωγή για εξόντωση των καρκινογόνων κυττάρων.
Σε κάθε μορφή της λευχαιμίας υπάρχει ενδεδειγμένο θεραπευτικό πρωτόκολο.
2.Ακτινοθεραπεία
Καταστρέφει τα καρκινογόνα κύτταρα και τα εμποδίζει να αναπτυχθούν.
3.Μεταμόσχευση του μυελού των οστών
Αντικαθιστάται ο ελαττωματικός μυελός των οστών με υγιή βλαστοκύτταρατα οποία θα παράγουν υγιή μυελό των οστών.
4.Ανοσοθεραπεία
Ενδυναμώνεται το ανοσοποιητικό σύστημα του παιδιού για να αντιμετωπίσει του καρκίνου.
Πολλές κλινικές δοκιμές στοχεύουν στην εξεύρεση νέους τρόπους αντιμετώπισης της λευχαιμίας.
Η διάρκεια ολόκληρης της θεραπείας της λευχαιμίας είναι περίπου 2-3 χρόνια.
Σημαντικά σημεία
Πότε θα επισκεφτείτε τον γιατρό;
Αν εντοπίσετε στο παιδί οποιοδήποτε σημείο ή σύμπτωμα ύποπτο για λευχαιμία επισκεφτείτε το γιατρό.
Είναι η λευχαιμία στα παιδιά θεραπεύσιμη;
Πριν από 50 χρόνια, ήταν σπάνιο για ένα παιδί να επιβιώσει από παιδική λευχαιμία. Χάρη στην πρόοδο που επιτεύχθηκε στη θεραπεία της λευχαιμίας, το ποσοστό επιβίωσης φτάνει πλέον μέχρι και το 90%.
Σημαντικά σημεία
1.Η λευχαιμία είναι η πιο συχνή μορφή καρκίνου στα παιδιά.Προσβάλει τα λευκά αιμοσφαίρια.
2.Υπάρχουν πολλές μορφές λευχαιμίας.Οι οξείες μορφές λευχαιμίας είναι οι συνηθέστερες στα παιδιά.
3.Οι οξείες μορφές εμφανίζονται άμεσα και αναπτύσσονται ραγδαία.
4.Τα συμπτώματα και τα σημεία ποικίλουν από παιδί σε παιδί.
5.Αν οι γονείς εντοπίσουν κάποιο σύμπτωμα ή σημείο ύποπτο για λευχαιμία επισκεφτείτε το γιατρό.
6.Νέες πρόοδοι στη θεραπείασυμβάλουν στην περαιτέρω αύξηση του συνολικού ποσοστού επιβίωσης.
Πηγή
Kidshealth leukemia
www.mayoclinic.org Leukemia
www.healthdirect.gov.au Leukemia in children
www.yallmedicine.org Leukemia in children
www.haopkinsmedicine.org Childhood Leukemia-Blood cancers
Σημαντική σημείωση
Αυτό το άρθρο παρέχει γενικό εκπαιδευτικό περιεχόμενο. Δεν αντικαθιστά την επίσκεψη στον παιδίατρο ή την εξατομικευμένη ιατρική συμβουλή.
Χρειάζεστε βοήθεια τώρα;
Για επείγοντα συμπτώματα, δυσκολία στην αναπνοή, σοβαρή αντίδραση, μειωμένο επίπεδο συνείδησης ή ραγδαία επιδείνωση, αναζητήστε αμέσως επείγουσα ιατρική φροντίδα.
