Ορισμός του αυτισμού
Ο αυτισμός, ή φάσματος αυτισμού όπως συνήθως αποκαλείται, είναι μια σύνθετη αναπτυξιακή διαταραχή η οποία επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο το παιδί αλληλεπιδρά, επικοινωνεί και συμπεριφέρεται. Ο αυτισμός δεν είναι ασθένεια, αλλά μια διαταραχή ( δυσλειτουργία ) του εγκεφάλου, η οποία επιδρά σε διάφορες λειτουργίες του ατόμου.
Τα συμπτώματα εκδηλώνονται συνήθως πριν από την ηλικία των 3 ετών και η διαταραχή διαρκεί καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής. Ονομάζεται “φάσμα” αυτισμού, διότι εκδηλώνεται στα παιδιά με διαφορετικό τρόπο και διαφορετικό βαθμό στην κλινική εικόνα.Είναι πιο συχνός στα αγόρια παρά στα κορίτσια, ενώ η συχνότητα εμφάνισής του παγκοσμίως αυξάνεται συνεχώς χωρίς να υπάρχει ικανοποιητική εξήγηση.
Αιτίες του αυτισμού
Τι προκαλεί τον αυτισμό;
Η αιτία του αυτισμού παραμένει άγνωστη. Πρόκειται για μια αναπτυξιακή διαταραχή που προκαλείται από λειτουργικές διαφορές του εγκεφάλου. Σε ορισμένες περιπτώσεις, ο αυτισμός συνδέεται με συγκεκριμένα γενετικέςανωμαλίες, όπως το Σύνδρομο Εύθραυστου ΧρωμοσώματοςΧ (Fragile X Syndrome).»
Μερικοί ερευνητές πιστεύουν ότι ο αυτισμός είναι αποτέλεσμα αλληλεπίδρασης πολλών παραγόντων που μπορούν να διαφοροποιήσουν τον τρόπο ανάπτυξης του παιδιού.
Ο αυτισμός δεν προκαλείται από:
-κακή ανατροφή του παιδιού
-τα εμβόλια
-κακή διατροφή
-λοιμώξεις
-τα φάρμακα
Συμπτώματα του αυτισμού
Ποια είναι τα συμπτώματα του αυτισμού;
Τα συχνά συμπτώματα του αυτισμού που παρουσιάζονται σ’όλες τις ηλικίες είναι τα ακόλουθα:
-ελάχιστη ή καθόλου οφθαλμική επαφή
-έντονη διακριτική αντίδραση σε ερεθίσματα όπως στο φως,στις γεύσεις και στους ήχους
-επανάληψη λέξεων ή φράσεων(ηχολαλία)
-πολύ περιορισμένα ενδιαφέροντα(περιορισμένο ή καθόλου ενδιαφέρον για παιγνίδι με άλλα παιδιά,περισσότερο ενδιαφέρον σε αντικείμενα παρα σε άτομα)
-στερεότυπη συμπεριφορά(όπως περιστροφές και στερεότυπες κινήσεις δακτύλων,χεριών,βραγχιόνων και κεφαλής)
-μη λεκτική επικοινωνία ή καθυστέρηση λόγου
-έντονες αντιδράσεις σε μικρές αλλαγές στη ρουτίνα ή στο περιβάλλον
-προβληματική συμπεριφορά όπως αυτοτραυματισμός ή απομόνωση
-δεν αντιδρά στο όνομά του και όταν του μιλάς
-δεν εκτελεί εντολές
-στις πλείστες περιπτώσεις χαμηλός δείκτης νοημοσύνης IQ
Διάγνωση του αυτισμού
Πώς διαγιγνώσκεται ο αυτισμός
Η διάγνωση του αυτισμού βασίζεται σε δύο πυλώνες:
-Στη περιγραφή των συμπτωμάτων από τους γονείς ή φροντιστές των παιδιών
-Στην εξέταση από εξειδικευμένους λειτουργούς υγείας (αναπτυξιολόγους και παιδονευρολόγους)
Η Πέμπτη έκδοση του διαγνωστικού και στατιστικού εγχειριδίου της Αμερικάνικης Ψυχιατρικής Εταιρείας παρέχει τυποποιημένα κριτήρια στους λειτουργούς υγείας που τους βοηθούν στη διάγνωση του αυτισμού.
Συστήνεται επίσης γενετικός έλεγχος για να διαπιστωθεί αν υπάρχει γενετική ανωμαλία που συνδέεται με τον αυτισμό(Fragile-X-Syndrome,RettSyndrome).
Ανησυχίες γονέων
Πότε θα ανησυχήσουν οι γονείς και να επισκεφτούν τον παιδίατρο;
-Οι γονείς θα πρέπει να ζητήσουν εξειδικευμένη άποψη από ειδικό όταν παρατηρήσουν τα ακόλουθα σημεία στα παιδιά των:
Αν το παιδί:
-δεν έχει χαμογελάσει μέχρι την ηλικία των 6 μηνών
-δεν μιμείται ήχους ή εκφράσεις προσώπου μέχρι την ηλικία των 9 μηνών
-δεν παρουσιάζει άναρθρες κραυγές μέχρι την ηλικία των 12 μηνών
-παρουσιάζει παράξενες και στερεότυπες συμπεριφορές
-δεν έχει οπτική επαφή
-δεν αλληλεπιδρά με άτομα και δεν αποκτά εμπειρίες
-δεν αντιδρά αν κάποιος προσπαθεί να αποσπάσει την προσοχή του
-έχει καθυστέρηση στην ανάπτυξη λόγου
-δεν κατανοεί την αντίδραση άλλων ατόμων
-είναι έντονα ευαίσθητος σε ερεθίσματα όπως το φώς,τον ήχο και την θερμοκρασία
-έχει προβλήματα στον ύπνο,στη διατροφή και χώνευση
Αντιμετώπιση του αυτισμού
Αντιμετώπιση του παιδιού με αυτισμό
Ο στόχος των σύγχρονων θεραπειών του αυτισμού είναι η μείωση και βελτίωση των συμπτωμάτων που επηρεάζουν την καθημερινότητα και την ποιότητα ζωής του παιδιού.
Οι θεραπείες μπορούν να πραγματοποιηθούν στα εκπαιδευτικά ιδρύματα(παιδικοί σταθμοί,σχολεία) στα νοσηλευτήρια,στην κοινότητα, στο σπίτι.
Είδη θεραπείας
Υπάρχουν διάφορες θεραπευτικές αγωγές που μπορούν να πραγματοποιηθούν
1.Θεραπείες που αφορούν την συμπεριφορά
Αξιοσημείωτη θεραπεία συμπεριφοράς είναι η εφαρμοσμένη ανάλυση συμπεριφοράς(ABA-advancedbehavioranalysis).Στοχεύει στην ενθάρυνση και στην απόκτηση επιθυμητής συμπεριφοράς ούτως ώστε να επέλθει βελτίωση των δεξιοτήτων του παιδιού.
2.Θεραπείες που αφορούν την ανάπτυξη
Η παρέμβαση στοχεύει στη βελτίωση ειδικών αναπτυξιακών δεξιοτήτων, όπως ο λόγος και οι σωματικές δεξιότητες, ή καλύπτει ένα ευρύτερο φάσμα αναπτυξιακών τομέων.
Α) Λογοθεραπεία
Β) Εργοθεραπεία(φυσιοθεραπεία και θεραπεία αισθητηριακής ολοκλήρωσης)
3.Θεραπείες που αφορούν την εκπαίδευση
Πραγματοποιείται στις αίθουσες διδασκαλίας.Ένα είδος αυτής της θεραπευτικής προσέγγισης είναι το Πρόγραμμα Δομημένης Εκπαίδευσης Μαθητών με αυτισμό και Συναφείς Διάχυτες ΑναπτυξιακέςΔιαταραχές (TEACCH)
4.Θεραπείες που αφορούν τις κοινωνικές σχέσεις
Οι θεραπείες αυτές στοχεύουν στην βελτίωση των κοινωνικών δεξιοτήτων και την δημιουργία συναισθηματικών δεσμών.
5.Φαρμακευτικές αγωγές
Δυστυχώς δεν υπάρχει φαρμακευτική θεραπεία των βασικών συμπτωμάτων του αυτισμού.Τα φάρμακα ενδεικνύονται για να βελτιώσουν την συγκέντρωση,να αντιμετωπίσουν την αυτοτραυματικήσυμπεριφορά και να θεραπεύσουν τις συνυπάρχουσες ψυχολογικές διαταραχές όπως το άγχος,η κατάθλιψη και τις επιληπτικές κρίσεις.
6.Ψυχολογικές θεραπευτικές αγωγές
Βοηθούν τα παιδιά με αυτισμό να αντιμετωπίζουν το άγχος,την κατάθλιψη και άλλα θέματα ψυχικής υγείας.
7.Θεραπεία γνωστικής συμπεριφοράς.
Είναι μια ψυχολογική προσέγγιση, η οποία στοχεύει στην εκπαίδευση των σχέσεων μεταξύ σκέψης,συναισθήματος και συμπεριφοράς.
8.Συμπληρωματικές και εναλλακτικές θεραπείες
Συμπληρώνουν τις άλλες θεραπείες όπως ειδικές διατροφές,συμπληρώματα με βότανα,θεραπείες με τη βοήθεια ζώων π.χ ιππασία,χρήση εκφραστικών και καλλιτεχνικών εργαλείων/τεχνικών με θεραπευτικούς σκοπούς)
Προοπτική και σημαντικά σημεία
Ποια είναι η προοπτική των παιδιών με αυτισμό
Η προοπτική (πρόγνωση) των παιδιών με αυτισμό βασίζεται:
1.Στο βαθμό της σοβαρότητας των αρχικών συμπτωμάτων(Οι βασικοί παράγοντες είναι ο βαθμός νοημοσύνης του παιδιού,η έκφραση λόγου και οι επικοινωνιακές δεξιότητες)
2.Στο χρόνο της θεραπευτικής παρέμβασης(Έγκαιρη θεραπευτική παρέμβαση,καλύτερη η προοπτική του παιδιού με αυτισμό, συνήθως νωρίτερα από την ηλικία 2-3 χρονών.)
Τα αποτελέσματα μιας τελευταίας μακρόχρονης μελέτης αποδεικνύουν ότι η ηλικία των 6 χρονών, όταν τα παιδιά αρχίζουν τη δημοτική εκπαίδευση, είναι το βασικό σημείο καμπής στην αναπτυξιακή πορεία των παιδιών με αυτισμό.
Επομένως, πρέπει να παρέχεται επιπλέον στήριξη σε όλα τα επίπεδα σ’ αυτά τα παιδιά. Αν και σε σοβαρές περιπτώσεις τα άτομα αυτά θα χρειάζονται διά βίου υποστήριξη, τα περισσότερα παιδιά στο φάσμα του αυτισμού είναι ικανά να έχουν μια αυτόνομη και φυσιολογική ζωή.
Σημαντικά σημεία
1.Ο αυτισμός ή το φάσμα αυτισμού είναι μια σύνθετη αναπτυξιακή διαταραχή, η οποία επηρεάζει τον τρόπο που τα παιδιά αλληλεπιδρούν,επικοινωνούν και συμπεριφέρονται που προκαλείται από τη διαφοροποιημένη λειτουργία του εγκεφάλου.
2.Ο αυτισμός εμφανίζεται συνήθως πριν την ηλικία των 3 χρονών και εκδηλώνεται με διαφορετικό τρόπο και διαφορετικό βαθμό στην κλινική εικόνα.Γι’ αυτό το λόγο ονομάζεται φάσμα του αυτισμού.
3.Η διάγνωση βασίζεται στην περιγραφή των συμπτωμάτων από τους γονείς ή τους φροντιστές των παιδιών και στην εξέταση των εξειδικευμένων λειτουργών υγείας.
4.Ο στόχος της αντιμετώπισης του αυτισμού είναι ημείωση των συμπτωμάτων που επηρεάζουν την καθημερινότητα και την ποιότητα ζωής του παιδιού με αυτισμό.
5.Αν και στις δύσκολες περιπτώσεις αυτισμού το παιδί θα χρειάζεται δια βίου υποστήριξη. Τα περισσότερα παιδιά με αυτισμό είναι ικανά να έχουν μια αυτόνομη και φυσιολογική ζωή.
Πηγή
www.webmd.com What is autism
www.nhs.uk What is autism
www.cdc.gov<autism> About ASD
www.canada.caAutism:signs and characteristics
www.mayoclinic.orgAutism spectrum disorder
www.webmd.com How do doctors diagnose autism
www.cdc.gov Treatment and Intervention for Autism Spectrum Disorder
https://autism.org The long term prognosis
Σημαντική σημείωση
Αυτό το άρθρο παρέχει γενικό εκπαιδευτικό περιεχόμενο. Δεν αντικαθιστά την επίσκεψη στον παιδίατρο ή την εξατομικευμένη ιατρική συμβουλή.
Χρειάζεστε βοήθεια τώρα;
Για επείγοντα συμπτώματα, δυσκολία στην αναπνοή, σοβαρή αντίδραση, μειωμένο επίπεδο συνείδησης ή ραγδαία επιδείνωση, αναζητήστε αμέσως επείγουσα ιατρική φροντίδα.


