Θαλασσαιμία

Θαλασσαιμία

Η Θαλασσαιμία είναι μια κληρονομική(τα γονίδια μεταφέρονται από τους γονείς στα παιδιά) διαταραχή του αίματος, η οποία επηρεάζει την ικανότητα του σώματος να παράγει αιμοσφαιρίνη και υγιή ερυθρά αιμοσφαίρια. Η αιμοσφαιρίνη είναι μια πρωτεΐνη που βρίσκεται εντός των ερυθρών αιμοσφαιρίων, η οποία μεταφέρει οξυγόνο από τους πνεύμονες σε όλα τα κύτταρα του σώματος.Η αναποτελεσματική παραγωγή […]

4 λεπτά ανάγνωσης
Ενημερώθηκε 20 Νοεμβρίου 2026
01

Εισαγωγή

Η Θαλασσαιμία είναι μια κληρονομική(τα γονίδια μεταφέρονται από τους γονείς στα παιδιά) διαταραχή του αίματος, η οποία επηρεάζει την ικανότητα του σώματος να  παράγει αιμοσφαιρίνη και υγιή ερυθρά αιμοσφαίρια.

Η αιμοσφαιρίνη είναι μια πρωτεΐνη που βρίσκεται εντός των ερυθρών αιμοσφαιρίων, η οποία μεταφέρει οξυγόνο από τους πνεύμονες σε όλα τα κύτταρα του σώματος.Η αναποτελεσματική παραγωγή της αιμοσφαιρίνης και των υγιών ερυθρών αιμοσφαιρίων προκαλεί αναιμία.

Η θαλασσαιμία επηρεάζειπερίπου 4,4 στις 10,000 γεννήσεις ζωντανών μωρών παγκοσμίως. Η συχνότητα της θαλασσαιμίας ποικίλει από χώρα σε χώρα. Στις Μεσογειακές χώρες (όπως Κύπρος,Ελλάδα,Ιταλία) η συχνότητα είναι αυξημένη.


02

Αιτίες και τύποι

Αιτίες και τύποι της θαλασσαιμίας

Η θαλασσαιμία προκαλείται από μεταλλάξεις στο DNAτων κυττάρων που παράγουν αιμοσφαιρίνη. Οι μεταλλάξεις που σχετίζονται με τη θαλασσαιμία μεταφέρονται από τους γονείς στα παιδιά.Η αιμοσφαιρίνη αποτελείται από αλυσίδες οι οποίες ονομάζονται άλφα και βήτα και η δημιουργία τους επηρεάζεται από τις μεταλλάξεις.

Ανάλογα ποιες αλυσίδες επηρεάζονται, η θαλασσαιμία ταξινομείται σε:

  1. α-Θαλασσαιμία(επηρεάζονται οι α-αλυσίδες)
  2. β-θαλασσαιμία (επηρεάζονται οι β-αλυσίδες)

03

Α-Θαλασσαιμία

Α-Θαλασσαιμία

Ο βαθμός σοβαρότητας της α-θαλασσαιμίας βασίζεται στον αριθμό γονιδιακών μεταλλάξεων που κληρονομεί το παιδί από κάθε γονιό.

Η δημιουργία των α-αλυσίδων ρυθμίζεται από τέσσερα γονίδια(δύο από κάθε γονιό)

Στην περίπτωση του ενός μεταλλαγμένου γονιδίου

Το παιδί δεν θα έχει συμπτώματα αλλά είναι φορέας της ασθένειας και μπορεί να την μεταδώσει στα παιδιά του

Στην περίπτωση των δύο μεταλλαγμένων γονιδίων

Το παιδί θα παρουσιάσει ήπια σημεία και συμπτώματα και φέρει το στίγμα της α-θαλασσαιμίας.

Στην περίπτωση των τριών μεταλλαγμένων γονιδίων

Η συμπτωματολογία θα είναι ενδιάμεση εως σοβαρή(Αιμοσφαιρινοπάθεια-Η)

Στην περίπτωση των τεσσάρων μεταλλαγμένων γονιδίων(σπάνια)

Η μετάλλαξη αυτή καταλήγει σε νεκρό έμβρυο.


04

Β-Θαλασσαιμία

Β-Θαλασσαιμία

Η σοβαρότητα της β-θαλασσαιμίας εξαρτάται πόσα γονίδια είναι μεταλλαγμένα.Δύο γονίδια λαμβάνουν μέρος στην κατασκευή

της β-αλυσίδας,ένα γονίδιο από κάθε γονιό.

Στην περίπτωση του ενός μεταλλαγμένου γονιδίου

Η συμπτωματολογία είναι ήπια.Το παιδί είναι φορέας του στίγματος

της β- θαλασσαιμίας, το οποίο μπορεί να μεταδώσει στα παιδιά του.

Στην περίπτωση των δύο μεταλλαγμένων γονιδίων

Η συμπτωματολογία είναι ενδιάμεση εως σοβαρή.Η πάθηση αυτή ονομάζεται η αναιμία του Cooley.Τα παιδιά με αυτή την αναιμία γεννιούνται υγιή και αναπτύσσουν σημεία και συμπτώματα στα πρώτα 2 χρόνια της ζωής τους.


05

Συμπτώματα

Ποια είναι τα σημεία και συμπτώματα της θαλασσαιμίας;

Ανάλογα με τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων, η θαλασσαιμία ταξινομείται κυρίως σε τρία είδη(κυρίως η β-θαλασσαιμία)

  1. Ήπια μορφή
  2. Ενδιάμεση μορφή
  3. Σοβαρή μορφή

Ήπια μορφή(ασυμπτωματική ή ήπια συμπτωματολογία)

Αν το παιδί έχει ένα ή δύο μεταλλαγμένα α-γονίδια ή ένα μεταλλαγμένο β-γονίδιο, τότε μπορεί να είναι  ασυμπτωματικό ή έχει ήπια συμπτώματα αναιμίας(κούραση και αδυναμία)

Ενδιάμεση μορφή(ήπια εως ενδιάμεσης σοβαρότητας συμπτωματολογία)

Η συμπτωματολογία συμπεριλαμβάνει

-κούραση

-προβλήματα ανάπτυξης

-καθυστέρηση της εφηβείας

-οστικές ανωμαλίες

-σπληνομεγαλία

-φούσκωμα της κοιλιάς

Σοβαρή μορφή(Αναιμία του Cooley,Αιμοσφαιρινοπάθεια Η)

Εκτός από τα πιο πάνω η σοβαρή μορφή συμπεριλαμβάνει:

-μειωμένη όρεξη

-χλωμότης ή ίκτερος(κίτρινο δέρμα)

-παραμόρφωση οστών

-σκούρα ούρα


06

Διάγνωση και Αντιμετώπιση

Πώς διαγιγνώσκεται;

1.Ιστορικό(οικογενειακό και ιατρικό)

2.Λεπτομερή κλινική εξέταση

3.Γενική ανάλυση αίματος

4.Εξέταση του DNA(έλεγχος για μεταλλαγμένα γονίδια)

5.Ηλεκτροφόρηση των αιμοσφαιρίων

Αντιμετώπιση

Η ήπια μορφή της θαλασσαιμίας δεν χρειάζεται θεραπεία.

Για την ενδιάμεση και σοβαρή μορφή η θεραπεία συμπεριλαμβάνει

-Συχνές μεταγγίσεις αίματος

1.Η συχνότητα των μεταγγίσεων βασίζεται στην σοβαρότητα της ασθένειας.Στη σοβαρή μορφή η μετάγγιση μπορεί να είναι αναγκαία πιθανόν κάθε μερικές βδομάδες.

2.Αποσιδήρωση

Είναι η αφαίρεση του περιττού σιδήρου από το σώμα του παιδιού, το οποίο συγκεντρώνεται λόγω των συχνών μεταγγίσεων.Είναι ζωτικής σημασίας για την υγεία του παιδιού.

3.Μεταμόσχευση βλαστοκυττάρων ή μυελού των οστών

4.Συμπλήρωμα με φυλλικό οξύ

5.Luspaterceptείναι ενέσιμο φάρμακ,ο το οποίο χορηγείται κάθε τρεις βδομάδες και αυξάνει την παραγωγή των αιμοσφαιρίων.Είναι εγκεκριμένο στις Ηνωμένες Πολιτείες για τη θεραπεία της β-θαλασσαιμίας που αυτή η θεραπεία εξαρτάται από τις μεταγγίσεις.


07

Επιπλοκές και Πρόληψη

Ποιες είναι οι επιπλοκές της θαλασσαιμίας;

Πιθανές επιπλοκές της ενδιάμεσης και σοβαρής θαλασσαιμίας είναι:

1.Υπερφόρτωση σιδήρου στον οργανισμό

Μπορεί να βλάψει την καρδία,το συκώτι και το ενδοκρινικό σύστημα.

2.Μόλυνση

Κυρίως στα παιδιά που έχουν αφαιρέσει τον σπλήνα τους

3.Παραμορφώσεις των οστών(λόγω της επέκτασης του μυελού των οστών)

4.Διογκωμένος σπλήνας(λόγω της αυξημένης καταστροφής μεγάλης ποσότητας παθολογικών αιμοσφαιρίων)

5.Επιβράδυνσης του ρυθμού ανάπτυξης ( Η αναιμία μπορεί να επιβραδύνει το ρυθμό ανάπτυξης και να καθυστερήσει την εφηβεία.)

6.Προβλήματα καρδίας(καρδιακή ανεπάρκεια)

Πρόληψη

Ο προγαμιαίος έλεγχος για θαλασσαιμία στις χώρες όπου η συχνότητα είναι αυξημένη είναι η καλύτερη μέθοδος πρόληψης.


08

Πρόγνωση και Σημαντικά σημεία

Ποια είναι η πρόγνωση(προοπτική) της ασθένειας

Αν κάποιος έχει ήπια θαλασσαιμία μπορεί να αναμένει ένα φυσιολογικό προσδόκιμο ζωής.Ακόμη κι αν κάποιος έχει ενδιάμεση ή σοβαρή θαλασσαιμία έχει αρκετά καλή πιθανότητα μακροπρόθεσμης επιβίωσης, αν συμμορφώνεται ορθά με την θεραπεία.

Ωστόσο η μεταμόσχευση μυελού των οστών από συμβατό δότη(αδελφό ή αδελφή) προσφέρεται ως η καλύτερη πιθανότητα αποθεραπείας της θαλασσαιμίας.

Σημαντικά σημεία

1.Η θαλασσαιμία είναι κληρονομική ασθένεια που προσβάλει την κατασκευή της αιμοσφαιρίνης.

2.Ανάλογα με τον τύπο της θαλασσαιμίας, η συμπτωματολογία ποικίλει.

3.Στις ήπιες μορφές της θαλασσαιμίας δεν απαιτείται καμιά θεραπεία, ενώ στις σοβαρές μορφές η θεραπεία είναι ζωτικής σημασίας για τη ζωή του παιδιού.

4.Η συμμόρφωση στη θεραπεία είναι πολύ σημαντική για το προσδόκιμο ζωής του ασθενούς.

5.Προγαμιαίος έλεγχος για θαλασσαιμία είναι ο καλύτερος τρόπος πρόληψης.

Πηγή

www.mayoclinic.orgThalassemia-Symptoms&causes

www.cdc.gov  Thalassemia

www.hopkinsmedicine.org  B Thalassemia

www.clevelandclinic.org  Thalassemia: types,traits,symptoms and treatment

www.news-medical.net  Thalassemia prevalence

thalassemia.org.cy  Θαλασσαιμία

Σημαντική σημείωση

Αυτό το άρθρο παρέχει γενικό εκπαιδευτικό περιεχόμενο. Δεν αντικαθιστά την επίσκεψη στον παιδίατρο ή την εξατομικευμένη ιατρική συμβουλή.

Χρειάζεστε βοήθεια τώρα;

Για επείγοντα συμπτώματα, δυσκολία στην αναπνοή, σοβαρή αντίδραση, μειωμένο επίπεδο συνείδησης ή ραγδαία επιδείνωση, αναζητήστε αμέσως επείγουσα ιατρική φροντίδα.

Καλέστε Τώρα
Σχετικά Άρθρα

Συνεχίστε το διάβασμα: Δρεπανοκυτταρική Νόσος

Διαταραχές πήξης του αίματος

Διαταραχές πήξης του αίματος

Η πήξη του αίματος είναι ένας μηχανισμός μέσω του οποίου η σύσταση του αίματος μετατρέπεται από υγρή σε παχύρευστη σαν τζέλ. Έτσι δημιουργείται ένα πήγμα(θρόμβος) πάνω στην πληγή και αποτρέπει την υπερβολική αιμορραγία σε περίπτωση τραύματος. Δύο συστατικά του αίματος λαμβάνουν κυρίως μέρος στην πήξη του αίματος: Όταν η πληγή κλείσει, ο θρόμβος αυτοδιαλύεται. Η […]

6 λεπτά ανάγνωσης
Δρεπανοκυτταρική νόσος(ασθένεια)

Δρεπανοκυτταρική νόσος(ασθένεια)

Η Δρεπανοκκυταρική νόσος είναι μια κληρονομική νόσος που προκαλείται από μια βλάβη της αιμοσφαιρίνης, γνωστή ως Αιμοσφαιρίνη S. Αυτή η αλλαγή επηρεάζει το σχήμα των ερυθρών αιμοσφαιρίων, τα οποία κανονικά έχουν σχήμα που μοιάζει σαν ντόνατ, είναι ευλύγιστα και εύκαμπτα.Hευκαψία και το σχήμα τουςτα καθιστούν ικανά να κυκλοφορούν εύκολα διαμέσου των αιμοφόρων αγγείων και να […]

6 λεπτά ανάγνωσης
Λογότυπο Pediatric

Pediatric

Επαγγελματικό Ιατρικό Κέντρο & Κέντρο Υγείας

Αυτή η ιστοσελίδα παρέχει γενικό εκπαιδευτικό περιεχόμενο και δεν υποκαθιστά την επαγγελματική ιατρική συμβουλή.

Στοιχεία Κλινικής


© 2026 Pediatric.cy. Με επιφύλαξη παντός δικαιώματος.

Σχεδιασμός & Ανάπτυξη από την Impact Digital